KR:География: Океандар - История изменений

Admine2 в 08:06, 22 октября 2018

2018-10-22T08:06:36Z

Msu02: Океаны kg7 kartinki

2018-09-21T16:04:56Z

Океаны kg7 kartinki

Msu02: Океаны kg6 текст

2018-09-17T12:44:51Z

Океаны kg6 текст

Внесённые изменения

Admine2: /* Адабияттары */

2018-08-24T05:16:39Z

‎Адабияттары

Msu02: изменено

2018-07-31T17:18:52Z

изменено

Msu02: 5

2018-07-30T12:50:12Z

Admine2 в 15:12, 14 июля 2018

2018-07-14T15:12:00Z

Admine2: Новая страница: «{{Якорь|Начало}}
== Океандар ==
…»

2018-07-14T07:26:58Z

Новая страница: «{{Якорь|Начало}} <div class="row geo-bg"><div class="maintext large-8 medium-7 columns"> == Океандар == <div class="row">…»

Новая страница

{{Якорь|Начало}}
<div class="row geo-bg"><div class="maintext large-8 medium-7 columns">

== Океандар ==
<div class="row">
<div class="large-12 large-centered columns">
''Силер Дүйнөлүк океан-алардын гидросферанын негизги бөлүгүн түзөөрүн, үзгүлтүксүз бирок Жерди толук каптабагандыгы, материктерди жана аралдарды курчап тургандыгы, жалпы туздуулугу менен өзгөчөлөнгөндүгү менен таанышасыңар. Океандар жөнүндө, изилдөө тарыхы,жаратылыш ресурстары аларды пайдалануу боюнча ресурстар берилген.''

{{center|[[file: Океан 1.jpg|500px|Океандардын космостон көрүнүшү]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Океандардын космостон көрүнүшү</div>

<br>'''Континенттер жана чоң архипелагдар дүйнөлүк океандарды төрт негизги бөлүккө бөлөт:'''

<ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
<li>{{center|[[file: Океан картинка 2.jpg|450px|Атлантика океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Атлантика океаны</div></li>
<li>{{center|[[file: Океан картинка 3.jpg|265px|Инд океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Инд океаны</div></li>
</ul>

<ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
<li>{{center|[[file: Океан картинка 4.jpg|450px|Тынч океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Тынч океаны</div></li>
<li>{{center|[[file: Океан картинка 5.jpg|275px|Түндүк Муз океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Түндүк Муз океаны</div></li>
</ul>

''Айрым убактарда Түштүк океанга бөлүп жүрүшөт''

{{left|[[Файл: Океан картинка 6.jpg|thumb|355px|<span style="color:blue; text-align:center">Түштүк океаны</span>]]|}}
</div>
</div>

<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
== Географиялык абалы жана изилдөө тарыхы ==

Биринчилерден болуп океандарды изилдөөчүлөр деңиз сүзүүчүлөрү болгон. Улуу географиялык ачылыштардын эпохасында материктердин жээк көрүнүштөрүн, океандарды жана аралдарды билишкен. Фернан Магелландын ( 1510 – 1780) жана Джеймс Куктун (1768—1780) саякаты европалыктарга чоң суу аймагын , аларды курчаган материктерди, материктердин көрүнүшүн элестетүүгө мүмкүнчүлүк берди. Дүйнөнүн биринчи картасы түзүлгөн. ХVII жана ХVIII кылымдарда материктердин жээктери такталган, дүйнөнүн картасы азыркы абалды алган.

Ошого карабастан океандардын тереңдиктери анча изилденген эмес. ХVII кылымдын орто ченинде нидерландиялык географ Бернхард Варен суу мейкиндигине “Дүйнөлүк океан” деген терминди колдонууну сунуштаган.

{{center|[[file: Христофор Колумбдун Американы ачышы.jpg|500px|Христофор Колумбдун Американы ачышы]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Христофор Колумбдун Американы ачышы</div>

22 декабрда 1872 жылы англиялык порт Портсмуттан “Челенджер” аттуу жабдылган парустуу кемеси биринчи океанологиялык экспедицияга чыккан.

Дүйнөлүк океандын азыркы концепциясын ХХ кылымда россиялык географ, океанограф, картограф Юлий Михайлович Шокальский (1856-1940) түзгөн. Ал биринчилерден болуп “Дүйнөлүк океан” деген түшүнүктү илимге киргизген, бардык океандар дүйнөлүк океандын бөлүгү деп эсептеген.

{{center|[[file: Карта исследование 2.jpg|500px|Океандын таманынын рельефин гидрологиялык илимий изилдөө]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Океандын таманынын рельефин гидрологиялык илимий изилдөө</div>

ХХ кылымдын экинчи жарымында интенсивдүү океандардын тереңдиктерин изилдөө башталган. Эхолокациялык методдун негизинде океандардын тереңдиктеринин так картасы түзүлгөн. Геофизикалык жана геологиялык изилдөөлөр 1960 жылдары тектоникалык плиталардын теориясынын негизинде – азыркы геологиялык теория боюнча литосфералардын кыймылы аныкталган. Океандардын кыртышын аныктоо үчүн эл аралык океандын түбүн бургулоо программасы негизделген. Программанын жыйынтыгы теорияны бекиткен.

<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
== Океандардын жаратылышы ==

{{center|[[file: Слайд шоу Природа Океана.mp4|500px|Океандын жаратылышы слайд шоу]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Океандын жаратылышы слайд шоу</div>

<br>'''Дүйнөлүк океандын бетинин орточо жылдык температурасы'''

Жалпы физико – географиялык маалымат:
* Орточо температура: 5 °C;
* Орточо басым: 20 МПа;
* Орточо жыштыгы: 1,024 г/см³;
* Орточо тереңдиги: 3711 м;
* Жалпы массасы: 1,4·1021 кг;
* Жалпы көлөмү: 1370 млн км³;
* pH: 8,1±0,2.

Океандардын эң терең жери Мариан кобулу, Тынч океанда Түндүк Мариан аралдарына жакын жайгашкан. Эң терең жери— 11 022 м. Ал 1951 ж. британдык суу астындагы «Челленджер II» кемеси менен изилденген, алардын аты менен ойдуңдун терең жери «Бездна Челленджера» деп аталган.

'''Дүйнөлүк океандын суусу'''

Дүйнөлүк океандын суусу Жердин гидросферасынын негизин түзүп – океаносфера деп аталат. Океандын суусуна 96 % (1338 млн км³) жердин суусу туура келет. Океанга куйган таза суунун көлөмү 0,5 миллион м3дан ашпайт.

{{center|[[file: 2017-10-19 153247kg.jpg|500px|Дүйнөлүк океандын суу чогултуучу картасы]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Дүйнөлүк океандын суу чогултуучу картасы</div>

'''Рельеф таманы'''

Көрүнүп тургандай Дүйнөлүк океандын таманынын бардык жери тегиз эмес, мисалы, Инди океанынын түндүгү – 100 метрге төмөн, ал эми Тынч океандын батышы – 70 метрге көтөрүлгөн.

Көпчүлүк бөлүгүндө абиссальдык түздүктөр таралган. Алардын орточо тереңдиги – 5км. Ортоңку бөлүгүндө сызыктуу көтөрүлүү 1-2км - ортоңку-океандык кыркалар, бирдиктүү системаны түзөт. Кыркалар трансформдук жаракалар менен бөлүнгөн жана бири бирине перпендикулярдуу жаткан дөңсөөлөр бар.

'''Климат'''

Океан Жердин климатынын түзүлүшүндө чоң роль ойнойт. Күн нурунун таасиринен суу бууланып континенттерге жетет, ошону менен ар кандай формадагы атмосфералык жаан-чачынды алып барат. Суу көп өлчөмдөгү жылуулукту алат дагы кургактыка караганда жай муздайт. Ошондуктан океанга жакын райондордо суткалык жана мезгилдик температуранын термелиши анча чоң эмес.

'''Өсүмдүктөр дүйнөсү'''

<ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
<li>{{center|[[file: Природа картинка 3.jpg|450px| Моллюскалар]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Моллюскалар</div></li>
<li>{{center|[[file: Природа4.jpg|450px|Голожабералык моллюска]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Голожабералык моллюска</div></li>
</ul>

Кургактыктагы өсүмдүктөр сыяктуу эле океан флорага өтө бай жана ар түрдүү. Биомассанын көпчүлүк бөлүгү Тынч океанга туура келет (50% ге жакыны). Көпчүлүк өсүмдүктөрү тропикалык жана субтропикалык алкактын Австралия жана Азия жээктеринде.

'''Жаныбарлар дүйнөсү'''

{{center|[[file: Природа картинка 6.jpg|500px|Деңиз ажыдаары]]}}
<div style="color:blue; text-align:center">Деңиз ажыдаары</div>

Океандардын жаныбарлар дүйнөсү жакшы изилдене элек, 20% дагы изилденген эмес. Азыркы күндө биологдор 1,5 млн. жаныбарлардын түрлөрүн классификациялаган. Эксперттердин баалосу боюнча дагы 25 млн. түрлөр изилдене элек.

<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
== Дүйнөлүк океандын ресурсу жана аны пайдалануу ==

Дүйнөлүк океанда ири өлчөмдөгү биологиялык, химиялык, минералдык жана энергетикалык ресуртарынын запасы бар. Биологиялык ресурстарынан башкасы дээрлик колдонулбайт.

Деңиз суулары – жашоонун өнүгүшүнүн эң ыңгайлуу шарты. Адамдын канынын курамы деңиз суусунун курамына жакыныраак. Дүйнөлүк океандын суусунда ар түрдүү деңиз организмдери жашайт. Алар жыл сайын чоң өлчөмдөгү биологиялык продукцияларды берет.

<ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 1.jpg|335px| Животный мир океанов]]}} </li>
<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 2.jpg|450px| Животный мир океанов]]}} </li>
</ul>
<div style="color:blue; text-align:center">Океандын жаныбарлар дүйнөсү</div>

'''Фитопланктон''' – бул зоопланктондун тамагы. Биомассасы анча чоң эмес бирок жыл сайын жаңыланып турат. Фитопланктондун жылдык продукциясы өтө чоң өлчөмдө. Зоопланктон – балыктардын жана киттердин негизги тамагы. Анын продукциясы дагы чоң. Адамзат үчүн сууда эркин сүзгөн организмдер маанилүү, мисалы нектон. Нектондун жылдык продукциясы 0,2 млрд. т, же 200 млн.т. Балык жана башка организмдер же адамдарга пайдалуулар 50% , же болбосо 100 млн.т. Деңиз балыктарын уулоо жылына 70-75 млн. т. Алардын 80-85% балыктарга туура келет.

Акырындык менен балык уулоочу флоттордун көбөйүшү менен айрым баалуу балыктардын саны азайууда, айрымдары промыселдик маанисин жоготууда.

<ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 3.jpg|450px|Нефтини казып алуу]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Нефтини казып алуу</div></li>
<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 4.jpg|300px|Дүйнөлүк океандын булганышы]]}} <div style="color:blue; text-align:center">ЗДүйнөлүк океандын булганышы</div></li>
</ul>

Дүйнөлүк океан адамга көптөгөн продукцияларды берет. Азыркы убакта балыктарды уулоо менен балыктардын көпчүлүгүн жоготуп алуу коркунучунда турат. Эгерде ушундай жол менен балык уулоону уланта турган болсок кылымдык запастардын жок болуп кетиши толук ыктымал. Бул келечекте адам баласы деңиз продуктылары менен камсыз боло албай калат дегенди билдирет. Андан сырткары дагы бир фактор Дүйнөлүк океандын – булганышы. Океан сууларынын таза сакталышы жана биологиялык ресурстары келечектин эң маанилүү глобалдык көйгөйлөрүнөн.

<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
== Пайдалуу шилтелмелер ==
{{bib|[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD Мировой океан]}}
{{bib|[http://www.polnaja-jenciklopedija.ru/zhizn-okeana/biologicheskie-resursy-mirovogo-okeana.html Биологические ресурсы мирового океана]}}
{{bib|[https://geographyofrussia.com/resursy-mirovogo-okeana/ География океана]}}
{{bib|[http://central-asians.ru/ekologiya-i-geoekologiya/110-resursy-mirovogo-okeana-i-ih-ispolzovanie.html Ресурсы Мирового океана и их использование]}}
{{bib|[http://www.myshared.ru/slide/57068/ Презентации Мирового океана]}}
{{bib|[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%B4%D0%BD%D0%BE Океанское дно]}}

== Сөздүк ==
:{{bib|'''Атланти́ка океа́ны''' — океандардан өлчөмү жана тереңдиги боюнча Тынч океандан кийин экинчи орунда, түндүктө Гренландия жана Исландия аралдарынын аралыгында , чыгышында Европа жана Африка, батышында Түндүк Америка менен Түштүк Америка, түштүктө Антарктиданын аралыгында жайгашкан. Аянты деңиздери менен - 91,6 млн км2, орточо тереңдиги– 3332 м, эң терең жери – 8742 м.}}
:{{bib|'''Инди океа́ны''' — аянты жана тереңдиги эң кичине океан. Түндүк жарым шарда Евразия менен Түндүк Американын аралыгында жайгашкан. Океандын аянты 14,75 млн км², суусунунн көлөмү— 18,07 млн км³. Орточо тереңдиги— 1225 м, эң терең жери— 5527 м.}}
:{{bib|'''Мариа́н кобулу''' (же'''Мариа́нская ойдуңу''') —Тынч океандын батышындагы океандык кобул. Дүйнө жүзүнө эң тереңдиги менен белгилүү . Мариан аралдарынын жанында жайгашкан.}}
:{{bib|'''Түндүк Муз океа́ны''' — аянты жана тереңдиги эң кичине океан. Түндүк жарым шарда Евразия менен Түндүк Американын аралыгында жайгашкан. Океандын аянты 14,75 млн км², суусунунн көлөмү— 18,07 млн км³. Орточо тереңдиги— 1225 м, эң терең жери— 5527 м Гренландия деңизинде. }}
:{{bib|'''Ти́хий океа́н''' - эң чоң жана терең океан. Батышында Евразия, Африка жана Австралия ,чыгышында Түндүк Америка,Түштүк Америка, түштүгүндө Антарктиданын аралыгында жайгашкан. Аянты деңиздери менен - 178,6млн км2, орточо тереңдиги - 3984 м, эң терең жери – 11 022 м, .}}

<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
== Адабияттары ==
* {{bib|Основная информация об океанах https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD}}
* {{bib|Мировой океан https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD}}
* {{bib|История исследования https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD}}
* {{bib|Природа океана https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD}}
* {{bib|Ресурсы Мирового океана http://central-asians.ru/ekologiya-i-geoekologiya/110-resursy-mirovogo-okeana-i-ih-ispolzovanie.html}}

'''Экспедиции и открытия'''
* За тайнами Нептуна / Науч. ред. и послесл. А. А. Аксёнова. — М.: Мысль, 1976. — 399 с. — (XX век: Путешествия. Открытия. Исследования).

'''Океанология'''
* Вегенер А. Происхождение континентов и океанов / Пер. с нем. П. Г. Каминского под ред. П. Н. Кропоткина. — Л.: Наука, 1984. — 285 с.
* Степанов В. Н. Океаносфера. — М.: Мысль, 1983. — 270 с.
* Шамраев Ю. И., Шишкина Л. А. Океанология. — Л.: Гидрометеоиздат, 1980. — 382 с.
* Гусев А. М. Основы океанологии. — М.: Изд-во МГУ, 1983. — 246 с.
* Гусев А. М. Антарктида. Океан и атмосфера. — М.: Просвещение, 1983. — 151 с.
* Перрен Ж., Клуазо Ж. Океаны / Пер. с фр. — М.: Летний сад, 2011. — 320 с., ил., 400 экз., ISBN 978-5-98856-126-2

'''Ресурсы'''
* Моисеев П. А. Биологические ресурсы Мирового океана. — 2-е изд. — М.: Агропромиздат, 1989. — 366 с. — ISBN 5-10-000265-4.
* Захаров Л. А. Введение в промысловую океанологию. — Калининград, 1998. — 83 с.

'''Общая информация'''
* Географический энциклопедический словарь / Гл. ред. А. Ф. Трешников. — 2-е изд., доп. — М.: Советская энциклопедия, 1989. — 591 с.
<br>
<br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
</div>


<div class="large-4 medium-5 columns">

<div class="shadow radius sbstyle">
<div class="row">
<div class="large-10 small-10 large-centered small-centered columns rubric" style="background-color:lightgrey;">Чоң Тоскоол рифи</div>
</div>
<span class="firstcharacter">У</span>кмуштуу узун, Австралиянын түштүк чыгышын жээктей 2500 кмге созулуп жатат, Чоң Тоскоол рифи – дүйнөдөгү эң чоң экосистема, аны космостон көрүүгө болот.
<div class="row">
<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Интересные факты 1.jpg|220px|]]</div>
<div class="row">
<div class="large-7 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns" style="background-color:#f2feb0; text-align:center; font-style:italic; text-indent:0px;">Чоң Тоскоол рифи</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="shadow radius sbstyle" style="margin-top:20px;">
<div class="row">
<div class="large-10 small-10 large-centered small-centered columns rubric" style="background-color:lightgrey;">Роколл</div>
</div>
<span class="firstcharacter">Р</span>окколанын чокусунда - асканын диаметри 30 м, океандан Великобританиянын жээгине чейин 46 км аралыкта - аны тапкандан бери анын чокусуна 20дай адам гана көтөрүлгөн.
<div class="row">
<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Интересные факты картинка 2.jpg|220px|]]</div>
<div class="row">
<div class="large-7 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns" style="background-color:#f2feb0; text-align:center; font-style:italic; text-indent:0px;">Роколл</div>
</div>
</div>
</div>


<div class="shadow radius sbstyle" style="margin-top:20px;">
<div class="row">
<div class="large-10 small-10 large-centered small-centered columns rubric" style="background-color:lightgrey;">Кораблдердин кыйрашында эң негизги коркунуч таза суунун жоктугу.</div>
</div>
''Организмде суунун жоктугу айтып бүткүс абалга алып келет. Бирок Ален Бомбар далилдеген,туздуу сууну аз өлчөмдө ичип турууга болот.Негизгиси-туздуу сууну беш күндөн ашык катары менен ичүүгө болбойт.Бирок эң жакшы туруктуу эмес булак-бул атмосфералык жаан-чачын.''

</div>


<div class="shadow radius sbstyle" style="margin-top:20px;">
<div class="row">
<div class="large-10 small-10 large-centered small-centered columns rubric" style="background-color:lightgrey;">Викторина "Океандар"</div>
</div>
<quiz display = simple shuffleanswers=true >
{Кайсы океан эң терең болуп эсептелет?
|type="()"}
- Атлантика
+ Тынч
- Инди

{Түндүк Муз океаны дагы кандай аталат?
|type="()"}
- Антарктикалык
- Уюлдук
+ Арктикалык

{Байыркы океан кандай аталат, анын негизинде Каспий жана Арал деңиздери пайда болгон?
|type="()"}
- Банда
- Пангея
+ Тетис

{Кайсы океан юридикалык жактан аныкталган эмес?
|type="()"}
+ Түштүк
- Чыгыш
- Түндүк муз

{Кайсы деңизди байыркы деп атаган «Германиялык океан»?
|type="()"}
- Баренц
- Балтика
+ Түндүк
</quiz>
</div>
</div>
</div>
{{lang|География:Океаны}}
[[Category:География]]
[[Category:Средняя Школа]]

@@ Строка 243: / Строка 243: @@
 <div class="large-10 small-10 large-centered small-centered columns rubric" style="margin-top:20px">Тестти өтүңүз</div>
 </div>
-<a href="/mediawiki/docs/Tests/Geographic/Kyr/Океаны/index.html" class="test_hover" onclick="this.target='_blank'"> <div align="center" class="test_div_hover" style="width:300px; height:auto; float:non; text-indent:0"><span class="test_hover_state"></span> [[file:Corbis.jpg|class=testirovanie|Тестти өтүңүз|link=]]</div></a>
+<a href="/docs/Tests/Geographic/Kyr/Океаны/index.html" class="test_hover" onclick="this.target='_blank'"> <div align="center" class="test_div_hover" style="width:300px; height:auto; float:non; text-indent:0"><span class="test_hover_state"></span> [[file:Corbis.jpg|class=testirovanie|Тестти өтүңүз|link=]]</div></a>
 </div>
 </div>

@@ Строка 5: / Строка 5: @@
 ''Силер Дүйнөлүк океан менен таанышасыңар, ал гидросферанын негизги бөлүгү болуп эсептелет, үзгүлтүксүз, бирок Жердин толук эмес суу кабыгы, материктер жана аралдар курчалган жана  туздуулук курамынын жалпылыгы  менен айырмаланат. Географиялык абалы,  изилдөө тарыхы, жаратылышы,  ресурстары жана аларды пайдалануудагы кѳйгѳйлѳрү боюнча маалыматтар берилген.''
-{{center|[[file: Океан 1.jpg|500px|Океандардын космостон көрүнүшү]]}}
+{{center|[[file: Okean 1.jpg|500px|Океандардын космостон көрүнүшү]]}}
 <div style="color:blue; text-align:center">Океандардын космостон көрүнүшү</div>
@@ Строка 11: / Строка 11: @@
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
-<li>{{center|[[file: Океан картинка 2.jpg|450px|Атлантика океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Атлантика океаны</div></li>
+<li>{{center|[[file: Okean kartinka 2.jpg|450px|Атлантика океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Атлантика океаны</div></li>
-<li>{{center|[[file: Океан картинка 3.jpg|265px|Инд океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Инд океаны</div></li>
+<li>{{center|[[file: Okean kartinka 3.jpg|265px|Инд океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Инд океаны</div></li>
 </ul>
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
-<li>{{center|[[file: Океан картинка 4.jpg|450px|Тынч океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Тынч океаны</div></li>
+<li>{{center|[[file: Okean kartinka 4.jpg|450px|Тынч океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Тынч океаны</div></li>
-<li>{{center|[[file: Океан картинка 5.jpg|275px|Түндүк Муз океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Түндүк Муз океаны</div></li>
+<li>{{center|[[file: Okean kartinka 5.jpg|275px|Түндүк Муз океаны]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Түндүк Муз океаны</div></li>
 </ul>
@@ Строка 24: / Строка 24: @@
 ''Айрым убактарда алардан Түштүк океан дагы бөлүнѳт''
-{{left|[[Файл: Океан картинка 6.jpg|thumb|355px|<span style="color:blue; text-align:center">Түштүк океаны</span>]]|}}
+{{left|[[Файл: Okean kartinka 6.jpg|thumb|355px|<span style="color:blue; text-align:center">Түштүк океаны</span>]]|}}
 </div>
 </div>
@@ Строка 35: / Строка 35: @@
 Бирок океандардын тереңдиктери абдан начар изилденген. ХVII кылымдын ортосунда нидерландиялык географ Бернхард Варен Жердин суу мейкиндигине карата “Дүйнөлүк океан” деген терминди колдонууну сунуштаган.
-{{center|[[file: Христофор Колумбдун Американы ачышы.jpg|500px|Христофор Колумбдун Американы ачышы]]}}
+{{center|[[file: Hristofor Kolumbdun Amerikany achyshy.jpg|500px|Христофор Колумбдун Американы ачышы]]}}
 <div style="color:blue; text-align:center">Христофор Колумбдун Американы ачышы</div>
@@ Строка 52: / Строка 52: @@
 == Океандардын жаратылышы ==
-{{center|[[file: Слайд шоу Природа Океана.mp4|500px|Слайд - шоу: Океандын жаратылышы]]}}
+{{center|[[file: Slajd shou Priroda Okeana.mp4|500px|Слайд - шоу: Океандын жаратылышы]]}}
 <div style="color:blue; text-align:center">Слайд - шоу: Океандын жаратылышы</div>
@@ Строка 94: / Строка 94: @@
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
-<li>{{center|[[file: Природа картинка 3.jpg|450px| Моллюскалар]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Моллюскалар</div></li>
+<li>{{center|[[file: Priroda kartinka 3.jpg|450px| Моллюскалар]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Моллюскалар</div></li>
-<li>{{center|[[file: Природа4.jpg|450px|Голожабералык моллюска]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Голожабералык моллюска</div></li>
+<li>{{center|[[file: Priroda4.jpg|450px|Голожабералык моллюска]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Голожабералык моллюска</div></li>
 </ul>
@@ Строка 103: / Строка 103: @@
 '''Жаныбарлар дүйнөсү'''
-{{center|[[file: Природа картинка 6.jpg|500px|Деңиз шайтаны]]}}
+{{center|[[file: Priroda kartinka 6.jpg|500px|Деңиз шайтаны]]}}
 <div style="color:blue; text-align:center">Деңиз шайтаны</div>
@@ Строка 117: / Строка 117: @@
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
-<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 1.jpg|335px| Животный мир океанов]]}} </li>
+<li>{{center|[[file: resursy kartinka 1.jpg|335px| Животный мир океанов]]}} </li>
-<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 2.jpg|450px| Животный мир океанов]]}} </li>
+<li>{{center|[[file: resursy kartinka 2.jpg|450px| Животный мир океанов]]}} </li>
 </ul>
 <div style="color:blue; text-align:center">Океандын жаныбарлар дүйнөсү</div>
@@ Строка 126: / Строка 126: @@
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
-<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 3.jpg|450px|Нефтини казып алуу]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Нефтини казып алуу</div></li>
+<li>{{center|[[file: resursy kartinka 3.jpg|450px|Нефтини казып алуу]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Нефтини казып алуу</div></li>
-<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 4.jpg|300px|Дүйнөлүк океандын булганышы]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Дүйнөлүк океандын булганышы</div></li>
+<li>{{center|[[file: resursy kartinka 4.jpg|300px|Дүйнөлүк океандын булганышы]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Дүйнөлүк океандын булганышы</div></li>
 </ul>
@@ Строка 171: / Строка 171: @@
 <span class="firstcharacter">У</span>кмуштуудай созулган, узунунан 2500 кмге жакын жеткен Чоң Тоскоол деңиз астындагы аска - дүйнөдөгү эң чоң экосистема, аны космостон дагы көрүүгө болот.
 <div class="row">
-<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Интересные факты 1.jpg|220px|]]</div>
+<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Interesnye fakty 1.jpg|220px|]]</div>
 <div class="row">
 <div class="large-7 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns" style="background-color:#f2feb0; text-align:center; font-style:italic; text-indent:0px;">Чоң Тоскоол деңиз  астындагы  аска (рифи)</div>
@@ Строка 185: / Строка 185: @@
 <span class="firstcharacter">У</span>луу Британиянын жээгинен 460 км аралыктагы океандан чыккан диаметри 30 метрге жакын Роккол аскасынын чокусуна аны тапкандан бери жыйырмага жетпеген адам гана көтөрүлгөн.
 <div class="row">
-<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Интересные факты картинка 2.jpg|220px|]]</div>
+<div class="large-9 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns style="text-align:center; text-indent:0px;">[[файл:Interesnye fakty kartinka 2.jpg|220px|]]</div>
 <div class="row">
 <div class="large-7 medium-5 small-9 large-centered medium-centered small-centered columns" style="background-color:#f2feb0; text-align:center; font-style:italic; text-indent:0px;">Роколл</div>

@@ Строка 39: / Строка 39: @@
-декабрда 1872 жылы англиялык порт Портсмуттан “Челенджер” аттуу жабдылган парустуу кемеси биринчи океанологиялык экспедицияга чыккан.
+декабрда 1872 - жылы англиялык порт Портсмуттан “Челенджер” аттуу жабдылган парустуу кемеси биринчи океанологиялык экспедицияга чыккан.
 Дүйнөлүк океандын азыркы концепциясын ХХ кылымда россиялык географ, океанограф, картограф Юлий Михайлович Шокальский (1856-1940) түзгөн. Ал биринчилерден болуп “Дүйнөлүк океан” деген түшүнүктү илимге киргизген, бардык океандар дүйнөлүк океандын бөлүгү деп эсептеген.
@@ Строка 47: / Строка 47: @@
-ХХ кылымдын экинчи жарымында интенсивдүү океандардын тереңдиктерин изилдөө башталган. Эхолокациялык методдун негизинде океандардын тереңдиктеринин так картасы түзүлгөн. Геофизикалык жана геологиялык изилдөөлөр 1960 жылдары тектоникалык плиталардын теориясынын негизинде – азыркы геологиялык теория боюнча литосфералардын кыймылы аныкталган. Океандардын кыртышын аныктоо үчүн эл аралык океандын түбүн бургулоо программасы негизделген. Программанын жыйынтыгы теорияны бекиткен.
+ХХ кылымдын экинчи жарымында интенсивдүү океандардын тереңдиктерин изилдөө башталган. Эхолокациялык методдун негизинде океандардын тереңдиктеринин так картасы түзүлгөн. Геофизикалык жана геологиялык изилдөөлөр 1960 - жылдары тектоникалык плиталардын теориясынын негизинде – азыркы геологиялык теория боюнча литосфералардын кыймылы аныкталган. Океандардын кыртышын аныктоо үчүн эл аралык океандын түбүн бургулоо программасы негизделген. Программанын жыйынтыгы теорияны бекиткен.
 <br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
@@ Строка 80: / Строка 80: @@
 '''Рельеф таманы'''
-Көрүнүп тургандай Дүйнөлүк океандын таманынын бардык жери тегиз эмес, мисалы, Инди океанынын түндүгү – 100 метрге төмөн, ал эми Тынч  океандын батышы – 70 метрге көтөрүлгөн.
+Көрүнүп тургандай Дүйнөлүк океандын таманынын бардык жери тегиз эмес, мисалы, Инд океанынын түндүгү – 100 метрге төмөн, ал эми Тынч  океандын батышы – 70 метрге көтөрүлгөн.
 Көпчүлүк бөлүгүндө абиссальдык түздүктөр таралган. Алардын орточо тереңдиги – 5км. Ортоңку бөлүгүндө сызыктуу көтөрүлүү 1-2км - ортоңку-океандык кыркалар, бирдиктүү системаны түзөт. Кыркалар трансформдук жаракалар менен бөлүнгөн жана бири бирине перпендикулярдуу жаткан дөңсөөлөр бар.
@@ Строка 126: / Строка 126: @@
 <ul class="large-block-grid-2 small-block-grid-1">
 <li>{{center|[[file: ресурсы картинка 3.jpg|450px|Нефтини казып алуу]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Нефтини казып алуу</div></li>
-<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 4.jpg|300px|Дүйнөлүк океандын булганышы]]}} <div style="color:blue; text-align:center">ЗДүйнөлүк океандын булганышы</div></li>
+<li>{{center|[[file: ресурсы картинка 4.jpg|300px|Дүйнөлүк океандын булганышы]]}} <div style="color:blue; text-align:center">Дүйнөлүк океандын булганышы</div></li>
 </ul>
@@ Строка 135: / Строка 135: @@
 == Сөздүк ==
 :{{bib|'''Атланти́ка  океа́ны''' —  океандардан өлчөмү жана тереңдиги боюнча Тынч океандан кийин экинчи орунда, түндүктө Гренландия жана Исландия аралдарынын аралыгында , чыгышында Европа жана Африка,  батышында Түндүк Америка менен Түштүк Америка, түштүктө Антарктиданын аралыгында жайгашкан. Аянты деңиздери менен - 91,6 млн км2, орточо тереңдиги– 3332 м,  эң терең жери – 8742 м.}}
-:{{bib|'''Инди океа́ны''' — аянты жана тереңдиги эң кичине океан. Түндүк жарым шарда Евразия менен Түндүк Американын аралыгында жайгашкан. Океандын аянты  14,75 млн км², суусунунн көлөмү— 18,07 млн км³. Орточо тереңдиги— 1225 м, эң терең жери— 5527 м.}}
+:{{bib|'''Инд океа́ны''' — аянты жана тереңдиги эң кичине океан. Түндүк жарым шарда Евразия менен Түндүк Американын аралыгында жайгашкан. Океандын аянты  14,75 млн км², суусунунн көлөмү— 18,07 млн км³. Орточо тереңдиги— 1225 м, эң терең жери— 5527 м.}}
 :{{bib|'''Мариа́н кобулу''' (же'''Мариа́нская ойдуңу''') —Тынч океандын батышындагы океандык кобул. Дүйнө жүзүнө эң тереңдиги менен белгилүү . Мариан аралдарынын жанында жайгашкан.}}
 :{{bib|'''Түндүк Муз океа́ны''' — аянты жана тереңдиги эң кичине океан. Түндүк жарым шарда Евразия менен Түндүк Американын аралыгында жайгашкан. Океандын аянты  14,75 млн км², суусунунн көлөмү— 18,07 млн км³. Орточо тереңдиги— 1225 м, эң терең жери— 5527 м Гренландия деңизинде. }}
@@ Строка 210: / Строка 210: @@
 - Атлантика
 + Тынч
-- Инди
+- Инд
 {Түндүк Муз океаны дагы кандай аталат?

@@ Строка 133: / Строка 133: @@
 <br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
 == Пайдалуу шилтелмелер ==
 {{bib|[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD Мировой океан]}}
@@ Строка 140: / Строка 148: @@
 {{bib|[http://www.myshared.ru/slide/57068/ Презентации Мирового океана]}}
 {{bib|[https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B5_%D0%B4%D0%BD%D0%BE Океанское дно]}}
 <br clear=all /><div class="light" style="float:right;>[[#Начало|В начало]]</div><br clear=all />
@@ Строка 156: / Строка 156: @@
 * {{bib|Природа океана https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9_%D0%BE%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD}}
 * {{bib|Ресурсы Мирового океана http://central-asians.ru/ekologiya-i-geoekologiya/110-resursy-mirovogo-okeana-i-ih-ispolzovanie.html}}
 * Географический энциклопедический словарь / Гл. ред. А. Ф. Трешников. — 2-е изд., доп. — М.: Советская энциклопедия, 1989. — 591 с.
 <br>

@@ Строка 1: / Строка 1: @@
 {{Якорь|Начало}}
 <div class="row geo-bg"><div class="maintext large-8 medium-7 columns"><!-- Page Content -->
 <div class="row">
 <div class="large-12 large-centered columns">